Mark Timmermans blogtHoe kan ICT het leerproces verbeteren?

Onlangs las ik bij één van mijn opdrachtgevers een artikel over ICT in het onderwijs. In dit artikel werd ingegaan op de mogelijkheden van een aantal tools zoals Second Life, de iPhone, de iPad en Twitter. Uiteindelijk kwam men tot de conclusie dat klassikaal onderwijs voorlopig de belangrijkste vorm van onderwijs zal blijven. Ik was verbaasd over hoe deze conclusie tot stand kwam. Er werd alleen gekeken naar een aantal tools en er was weinig aandacht voor vakinhoud en didactische kennis.

Binnen dit artikel beschrijf ik een andere benadering. Binnen deze benadering staan de tools niet centraal, maar de interactie van technologie, vakinhoud en didactiek. De docent staat hierbij centraal.

Ja, je kunt leren met behulp van Twitter. Het moet wel passen bij jouw leerstijl en je moet ook geïnteresseerd zijn in social media.

Twitter heeft een aantal mogelijkheden. Om te beginnen wordt je gedwongen een eenvoudige, to the point, berichten te plaatsen. Je moet dus eerst goed over de inhoud van een bericht nadenken alvorens hem te plaatsen.

Verder kan je door tweets geattendeerd worden op gebeurtenissen die passen bij jouw leeractiviteiten en je kunt tips geven en/of krijgen. Tevens is het mogelijk om (digitale) aantekeningen te volgen van (bijv.) congresbezoekers. Tot slot maakt Twitter  “vraag & antwoord” mogelijk.

In dit artikel geef ik een aantal voorbeelden uit mijn eigen praktijk.

ICT implementeren in een opleidingstraject wordt nog steeds als lastig ervaren. U leest dit regelmatig in mijn blog. Ik beschrijf in diverse artikelen de succesfactoren die helpen een implementatietraject succesvol te maken. De opleidingsvormgevers, docenten of trainers spelen hierbij ook een belangrijke rol. Wanneer zij niet willen meedoen heeft het project weinig kans van slagen. Veel docenten/trainers vinden het verbeteren van hun opleidingsproces met behulp van ICT lastig. ICT is vrij nieuw en ze zijn nog onervaren. Begeleiding lijkt noodzakelijk en ik wil ze hierbij helpen.

Het e-portfolio wordt de laatste jaren steeds vaker gebruikt binnen het onderwijs. Op sommige scholen heeft het e-portfolio de traditionele elektronische leeromgeving (ELO) voor een groot gedeelte vervangen.

Deze ontwikkeling is goed te verklaren. In mijn afstudeeronderzoek over ELO’s in 2008 beschrijf ik dat een ELO vaak groepsgericht is. Studenten kunnen terecht op een leeromgeving van een bepaald vak (zoals geschiedenis en aardrijkskunde). Binnen deze vakken wordt over het algemeen (nog) traditioneel lesgegeven. De laatste jaren zie je de opkomst van Competentie Gericht Onderwijs (CGO) en individuele leerroutes. Het individu (de leerling) komt steeds meer centraal te staan. Hierdoor blijkt de groepsgerichte ELO geen handig hulpmiddel meer te zijn. Het op een (individuele) leerling gerichte e-portfolio wel.

Maar wat is een e-portfolio nu precies? Hoe geef je jouw onderwijs vorm met behulp van een e-portfolio? Ik probeer dit in dit artikel verder uit te leggen.

Wanneer iets goed gaat dan hoef je dit niet te veranderen. Veel docenten en trainers hebben het idee dat het goed gaat met hun onderwijsproces. We hebben het toch altijd zo gedaan? Waarom nu ineens veranderen?

Vaak is dit de reden dat een implementatietraject niet lukt. Na een periode van onderzoeken, plannen maken, ontwikkelen en testen willen de eindgebruikers niet aan de slag gaan met het nieuwe product. De gebruikers (in dit geval de trainers en/of docenten) hebben het idee dat er geen veranderingen nodig zijn en zetten hun hakken in het zand.

Het onderwijs wordt beïnvloed door vele omgevingsfactoren.  Denk hierbij aan technologische ontwikkelingen, de vergrijzing, de (multiculturele) samenstelling van de bevolking, de beslissingen van de regering en de economische crisis. Binnen dit artikel ga ik kijken naar de invloeden van technologische ontwikkelingen op het werk van de opleider, onderwijzer en de trainer. Hoe ziet het samenspel tussen vakkennis, didactiek en technologie er uit en in welke context speelt dit allemaal af?